शिक्षणशास्त्र

Home » शिक्षणशास्त्र
विशिष्ट अद्याक्षरापासून सुरु होणारे शब्द बघायचे असल्यास त्या अद्याक्षरावर टिचकी मारावी
All | A(469) | B(131) | C(398) | D(236) | E(204) | F(123) | G(96) | H(69) | I(192) | J(21) | K(11) | L(116) | M(207) | N(107) | O(88) | P(384) | Q(21) | R(207) | S(355) | T(142) | U(30) | V(54) | W(36) | X(1) | Y(3) | Z(7) |

शिक्षणशास्त्र


There are 192 names in this directory beginning with the letter I.
i-factor
i-घटक (पु.)

I.Q.
१ बुद्धिअंक (पु.), बुद्धिगुणांक (पु.) २ बुद्धिलब्धि (स्त्री.) (abbr. of intelligence quotient)

ibid
तत्रैव

id
मूलप्रवृत्ति (स्त्री.)

idea
कल्पना (स्त्री.)

ideal
आदर्श (पु.)

ideal
आदर्श

idealism
आदर्शवाद (पु.)

ideation
कल्पनाशक्ति (स्त्री.)

identification test
ओळख कसोटी, ओळख चाचणी

identify
१ निश्चित करणे २ ओळखणे

identity
१ ओळख (स्त्री.) २ एकरुपता (स्त्री.), अभिन्नता (स्त्री.) अनन्यता (स्त्री.)

ideology
विचारधारा (स्त्री.) विचारप्रणाली (स्त्री.)

idiom
वाक्संप्रदाय (पु.), वाक्प्रचार (पु.)

idiosyncrasy
विक्षिप्तपणा (पु.)

idiot
जड (सा.), जडमति (सा.), जडबुद्धि (सा.), जन्मजड (सा.)

idiot savant
जडविद्वान (पु.)

illiteracy
निरक्षरता (स्त्री.)

illiterate
निरक्षर (सा.)

illumination
१ पृष्ठप्रदीप्ति (स्त्री.) २ रोषणाई (स्त्री.), दीपोत्सव (पु.)

illusion
१ भ्रम (पु.) २ माया (स्त्री.) ३ आभास (पु.)

illustrative material
दृष्टांत सामग्री, दृष्टांत साहित्य

image
प्रतिमा (स्त्री.) auditory image श्राव्य प्रतिमा, श्रवण प्रतिमा, श्रुति प्रतिमा visual image दृक् प्रतिमा

imagery
प्रतिमासृष्टि (स्त्री.), प्रतिमानकार्य (न.), प्रतिमावली (स्त्री.)

imaginary journey
काल्पनिक प्रवास

imagination
प्रतिमाशक्ति (स्त्री.), कल्पन (न.), कल्पना (स्त्री.)

imbecile
मूढ

imitation
नक्कल (स्त्री.), अनुकरण (न.), अनुकृति (स्त्री.)

immaturity
अपरिपक्वता (स्त्री.)

immediate aim
तात्कालिक ध्येय

immediate objective
तात्कालिक उद्दिष्ट

imperative
१ आज्ञात्मक २ अत्यावश्यक, अनिवार्य ३ आज्ञार्थ

imperative idea
अनिवार्य कल्पना

implement
अवजार (न.) apparatus

implementation
कार्यवाही (स्त्री.). परिपालन (न.), कार्यान्वयन (न.)

implication
अभिप्रेत अर्थ (पु.), सूचितार्थ (पु.)

import
आशय (पु.)

improvement
सुधार (पु.)

improvised apparatus
कामचलाऊ उपकरण

impulse
उर्मि (स्त्री.) drive

in-absentia
अनुपस्थितीत

inaccessibility
१ दुर्गमता (स्त्री.) २ अनभिगम्यता (स्त्री.)

inarticulate
अस्पष्ट उच्चारित

inarticulateness
अस्पष्ट उच्चारण (न.)

inborn
उपजत

incentive
प्रोत्साहन (न.), प्रलोभन (न.)

incidental approach
प्रसंगोपात्त उपागम

incidental learning
प्रासंगिक अध्ययन

incidental sample
१ प्रसंगोपात्त प्रतिचय २ प्रसंगोपात्त प्रतिदर्श

incompetent
अक्षम

increment
पगारवाढ (स्त्री.), वेतनवाढ (स्त्री.)

inculcate
१ बिंबवणे, २ ठसवणे (न.),

inculcation
१ अनुशासन (न.) २ बिंबवणे (न.), ठसवणे (न.)

independence
स्वावलंबन (न.), स्वाधीनता (स्त्री.), स्वातंत्र्य (न.)

independent observation
स्वतंत्र अवलोकन, स्वतंत्र निरीक्षण

independent variable
१ अनधीन चल २ अनधीन अपस्कारी

indeterminate appropriation
अनिर्धारित विनियोग

index
१ निर्देश सूची (स्त्री.) २ घातांक (पु.) ३ सूचकांक (पु.), निर्देशांक (पु.) ४ दर्शक (पु.)

index of brightness
तीव्रबुद्धि सूचकांक

index of difficulty
काठिण्य सूचकांक

index of discrimination
भेदमूल्य सूचकांक

indigenous
एतद्देशीय

indigenous eduction
एतद्देशीय शिक्षण

indigent child
अकिंचन बालक, दरिद्री बालक

indigent family
अकिंचन कुटुंब, दरिद्री कुटुंब

indirect objective
अप्रत्यक्ष उद्दिष्ट

individual
व्यक्ति (स्त्री.)

individual
वैयक्तिक, व्यक्तिनिष्ठ, व्यक्तिगत

individual aim
वैयक्तिक ध्येय, व्यक्तिनिष्ठ ध्येय

individual curriculum
व्यक्तिनिष्ठ अभ्यासक्रम

individual development
व्यक्तित्व विकास

individual differences
वैयक्तिक भेद (पु.अ.व.) व्यक्तिभेद (पु.अ.व.), व्यक्तिभिन्नता (स्त्री.)

individual instruction
वैयक्तिक शिक्षण, व्यक्तिगत शिक्षण

individual psychology
वैयक्तिक मनोविज्ञान, वैयक्तिक मानसशास्त्र

individual test
वैयक्तिक कसोटी, वैयक्तिक चाचणी

individualism
व्यक्तिवाद (पु.), व्यष्टिवाद (पु.)

individuality
व्यक्तित्व (न.)

indoctrination
मतांतप्रवेशन (न.)

induction
विगमन (न.), उद्गमन (न.)

inductive lesson
विगमक पाठ

inductive method
विगमक पद्धति, उद्गामी पद्धति

inductive reasoning
विगमक तर्क, उद्गामी तर्क

infancy
शैशव (न.), अर्भकावस्था (स्त्री.)

infant
शिशु (पु.), अर्भक (न.)

infectious disease
संक्रामक रोग, स्पर्शजन्य रोग

inferiority
न्यूनता (स्त्री.)

inferiority complex
न्यूनगंड (पु.)

inferred interest
अनुमानित अभिरूचि

infinity
अनंत (न.)

informal agencis of education
शिक्षणाची अनौपचारिक माध्यमे (न.अ.व.)

informal objective test
शिक्षककृत वस्तुनिष्ठ कसोटी, शिक्षककृत वस्तुनिष्ठ चाचणी

informal organisation
१ अनौपचारिक संयोजन २ अनौपचारिक संघटना

information
माहिती (स्त्री.)

information blank
माहिती प्रपत्र (form)

inherit
परंपरेने येणे, वारसाने मिळणे

inheritance
वारसा (पु.)

inhibition
अवरोध (पु.), प्रतिरोध (पु.)

initial ability
प्रारंभिक क्षमता

initiatory activities
अभिक्रमिक कार्यक्रम, अभिक्रमिक उपक्रम

ink-blot test
शाई ठिपका कसोटी, शाई ठिपका चाचणी, मसी अंक कसोटी, मसी अंक चाचणी

innate intelligence
उपजत बुद्धि, उपजत बुद्धिमत्ता

inner conflicts
अंतर्द्वद्व (न.)

insertion
अंतर्वेशन (न.)

inservice education
सेवांतर्गत शिक्षण

inservice training
सेवांतर्गत प्रशिक्षण

insight
१ अंतदृरष्टि (स्त्री.) २ मर्मदृरष्टि (स्त्री.), मर्मदर्शन (न.)

insomnia
निद्रानाश (पु.)

inspection
निरीक्षण (न.)

inspector
निरीक्षक (सा.)

instinct
सहजप्रवृत्ति (स्त्री.) drive

institute
संस्था (स्त्री.)

institute
१ चालू करणे २ संस्थापन करणे

institute of technology
तंत्रविज्ञान संस्था

institution
संस्था (स्त्री.)

instruction
१ शिक्षण (न.) २ अध्यापन (न.)

instructional aid
अध्यापन साहित्य, अध्यापन साधन

instructional material
अध्यापन साहित्य

instructional objectives
अध्यापनाची उद्दिष्टे (न.अ.व.)

instructional outcome
अध्यापक परिपाक, अध्यापन फल

instructional personnel
शिक्षकवर्ग (पु.)

instructional programme
अध्यापन कार्यक्रम

instructional test
अध्यापन फल कसोची, अध्यापन फल चाचणी

instructional trip
शैक्षणिक सहल

instructor
निदेशक (सा.)

instrument
उपकरण (न.) apparatus

instrumental conditioning
कारक अभिसंधान

instrumental drawing
१ साधनांकित चित्रण २ साधनभूत चित्रकला

instrumental music
वाद्यसंगीत (न.)

insurance
विमा (पु.)

intake capacity
प्रवेशक्षमता (स्त्री.)

integrated curriculum
संकलित अभ्यासक्रम

integrated personality
समाकलित व्यक्तिमत्व

integrated programme
एकात्मीकृत कार्यक्रम

integration
एकात्मता (स्त्री.), समाकलन (न.)

integration course
समाकलित पाठ्यक्रम

integration of personality
व्यक्तिमत्व समाकलन

intellect
मति (स्त्री.), बुद्धि (स्त्री.)

intellectual honesty
बौद्धिक प्रामाणिकपणा

intellectual performance
बौद्धिक कार्य

intelligence
बुद्धि (स्त्री.), बुद्धिचातुर्य (न.), बुद्धिमत्ता (स्त्री.)

intelligence capacity
बौद्धिक कुवत, बौद्धिक शक्यता

intelligence quotient
१ बुद्धिअंक (पु.), बुद्धिगुणांक (पु.) २ बुद्धिलब्धि (स्त्री.) (short I.Q.)

intelligence test
general intelligence test

intensive reading
सघन वाचन

interaction
आंतरक्रिया (स्त्री.), परस्परक्रिया (स्त्री.), अन्योन्यक्रिया (स्त्री.)

interclass correlation
अंतर्वर्गीय सहसंबंध

intercorrelation table
अंतर्गत सहसंबंध कोष्टक

intercultural eduation
आंतरसांस्कृतिक शिक्षण

interest
रुचि (स्त्री.). अभिरुचि (स्त्री.), रस (पु.), गोडी (स्त्री.), आस्था (स्त्री.)

interest group
समरुचि समूह

interest inventory
अभिरुचि शोधिका

interest test
अभिरुचि कसोटी, अभिरुचि चाचणी

interfamily environmental differences
आंतरकौटुंबिक पर्यावरण भेद (पु.अ.व.)

interiorization
आंतरीकरण (न.)

internal audit
अंतर्गत लेखापरीक्षा

internal check
अंतर्गत नियंत्रण, अंतर्गत नियमन

internal evaluation
अंतर्गत मूल्यमापन

international education
आंतरराष्ट्रीय शिक्षण

internship
शिक्षणांतर्गत सेवा (स्त्री.) पदवीपूर्व सेवा (स्त्री.)

interpersonal differences
आंतरवैयक्तिक भेद (पु.अ.व.)

interpersonal relationship
आंतरवैयक्तिक संबंध

interpolation
अंतर्वेशन (न.)

interpretation
अर्थबोधन (न.), निर्वचन (न.), भाष्य (न.), स्पष्टीकरण (न.)

interscholastic competition
आंतरशालेय स्पर्धा

interval
अंतर (न.)

interval scale
समांतराल श्रेणी

interview
मुलाखत (स्त्री.)

interview technique
मुलाखतीचे तंत्र

interviewee
मुलाखत देणारा (पु.)

interviewer
मुलाखत घेणारा (पु.)

intonation
स्वरशैली (स्त्री.), ध्वनिउच्चावचन (न.)

intrafamily environmental differences
कुटुंबांतर्गत पर्यावरण भेद (पु.अ.व.)

intrapersonal differences
व्यक्तिअंंतर्गत भेद (पु.अ.व.)

intrinsic factor
आंतरिक घटक

intrinsic validity
आंतरिक सप्रमाणता

introduction
१ प्रस्तावना (स्त्री.) २ परिचय (पु.)

introspection
आत्मपरिक्षण (न.)

introspective psychology
आत्मपरिक्षणात्मक मानसशास्त्र

introversion
अंतर्मुखता (स्त्री.)

introvert
अंतर्मुख व्यक्ति (स्त्री.)

intuition
१ अंतप्रेरणा (स्त्री.) २ अंतर्ज्ञानवाद (पु.)

inventoried interest
शोधित अभिरुचि

inventory
१ शोधिका (स्त्री.), शोधन प्रश्नावली (स्त्री.), परीक्षण सूची (स्त्री.) (as in emotional adjustment inventory भावनिक समायोजन परीक्षण सूची) २ वस्तुसूची (स्त्री.)

inventory test
शोधन कसोटी, शोधन चाचणी, शोधिका कसोटी, शोधिका चाचणी

involuntary
अनैच्छिक

isolate
एकाकी, विविक्त

isolate
वेगळा काढणे, विविक्त करणे

item
१ बाब (स्त्री.) २ एकांश (पु.) ३ प्रश्न (पु.) alternate-response item द्विपर्यायी प्रश्न, वैकल्पिक-उत्तर प्रश्न best answer item उत्कृष्ट-पर्यायी प्रश्न, उत्तम-उत्तर प्रश्न best-reason item उत्तम कारण प्रश्न completion item पूर्तिप्रश्न forced-choice item

item analysis
१ प्रश्न विश्लेषण, प्रश्नवार घटक पृथक्करण २ एकांग विश्लेषण

item count
विशिष्ट वस्तुनिष्ठ संख्यागणन

item validity
प्रश्न सप्रमाणता

itinerant teacher
फिरता शिक्षक